Opinie: Bestuurders ontspoord

Door 15 november 2010Nieuws

Bestuurders ontspoord

definitief besluit regiotram

door: Drs. Lidwien Schuitemaker

Binnenkort besluiten Provinciale Staten of zij de regiotram meefinancieren. Gedeputeerde Staten, B&W en de gemeenteraad zijn in principe akkoord met het dure, achterhaalde en overbodige tramplan. Met dit plan is veel geld van de burgers gemoeid: de aanleg van 2 tramlijnen in de stad is begroot op 307,07 miljoen euro, de totale regiotram op meer dan 700 miljoen euro, exclusief inflatie. Internationaal onderzoek wijst uit dat weg- en spoorwegbouwprojecten meestal fors duurder uitvallen. Dit kan oplopen tot het twee of drievoudige van de geraamde kosten. De gemeente Groningen is volledig verantwoordelijk als het financieel mis gaat.

Om de tram als regiotram in de verre toekomst op bestaand treinspoor te kunnen laten rijden, zijn in de stad extra zware rails, tramstellen en bovenleidingen nodig. Dit vergroot het energieverbruik. De elektriciteit wordt opgewekt door vervuilende kolencentrales en tijdens het transport van elektriciteit gaat bijna 50% verloren.

Door de aanleg van het tramnet verandert het centrum van de stad minstens 3 jaar lang in een bouwput en zijn winkels onbereikbaar. Rijdt de tram eenmaal, dan neemt door haar piepen en knarsen de herrie toe en vormen de sporen een gevaar voor fietsers en voetgangers. Door trilling van het zware materieel kan schade aan gebouwen ontstaan. Bij een ongeval of stremming ligt het hele netwerk plat en moet uitgeweken worden naar busvervoer dat door invoering van de tram gedeeltelijk wordt wegbezuinigd.

Voor de stadjers zal door de tram de Grote Markt moeilijker en niet meer rechtstreeks bereikbaar zijn, omdat vaker moet worden overgestapt en bushaltes en -lijnen verdwijnen. Gebruikers moeten hierdoor verder lopen, een probleem voor ouderen. Ook zullen de wachttijden toenemen, want de tram brengt veel hogere exploitatiekosten met zich mee en om die te compenseren zullen er minder trams rijden. Om de kosten te dekken gaan de prijzen van vervoersbewijzen omhoog en zal blijvend subsidie nodig zijn. Ook moeten in bepaalde buurten parkeerplaatsen en doorgaande routes wijken voor de tram.

De komst van de eerste elektrische tram aan het einde van de 18de eeuw was een verbetering ten opzichte van de paardentram. Nu opnieuw tramrails aanleggen in Groningen betekent een stap terug in dit verre verleden. Uit nostalgie kan net zo goed de diligence worden teruggehaald

Er zijn tegenwoordig veel goedkopere en efficiëntere oplossingen waarin de voordelen van de tram gecombineerd worden met die van de bus. Wereldwijd rijden verschillende soorten ‘trambussen’, ongeveer 20 meter lange bussen die net zoveel passagiers kunnen vervoeren als de tram. Het grote voordeel van deze bussen is dat ze op pneumatische wielen rijden waardoor ze mobiel zijn en geen dure rails en bovenleiding nodig hebben. Bestaande bussen en bushaltes kunnen in gebruik blijven en onderhoud en exploitatie is veel goedkoper dan van de tram. Hierdoor kan de dienstregeling worden uitgebreid en de prijs voor gebruikers omlaag.

Er bestaan diverse alternatieven voor de aandrijving van deze grote trambussen: verschillende hybride motoren, en in de nabije toekomst motoren op waterstof en op elektriciteit opgewekt door zonne-energie, waardoor helemaal geen uitstoot van schadelijke stoffen meer plaatsvindt. Een trambus kost 400.000 euro, een tramstel 3,7 miljoen euro, ruim het negenvoudige.

B&W, gemeenteraad en provinciale bestuurders zijn van verschillende kanten benaderd met kritiek en alternatieve plannen voor de regiotram. Tot nu tot zijn deze aan dovemansoren gericht. Aan de argumenten en calculaties kan het niet liggen. Voor hun onwrikbare houding lijkt maar één verklaring te zijn: bepaalde lobbygroepen verdienen goed aan plan en uitvoering van de regiotram en betrokken bestuurders krijgen later hun beloning.

Drs. Lidwien Schuitemaker

Filosoof, sociaal wetenschapper, publiciste

Leave a Reply